15 ΜΑΙ
2013

Το «Φως» στην ποίηση του Νικηφόρου Βρεττάκου: Αποσπάσματα από μελέτες [4]

Το «Φως» στην ποίηση του Νικηφόρου Βρεττάκου: Αποσπάσματα από μελέτες [4]

Ο Στέλιος Γεράνης γράφει:
«Η αγάπη και το φως είναι δύο θεμελιακά συστατικά της ποιητικής του Βρεττάκου. Ακόμη και στις πιο σκληρές δοκιμασίες, όταν ήρθαν ώρες που έμεινε μόνο «με τη φιλία ενός δέντρου», τον ήλιο δεν τον αποχωρίστηκε ποτέ:

«Τον ήλιο τον φύλαξα
μέσα στο δέρμα μου, κάτω απ’ τα νύχια μου.
Μ’ αυτόν έχω φτιάξει αυτό το χρυσό
Ευαγγέλιο που τώρα κρατάς ανοιγμένο
φίλε αναγνώστη, μες στις παλάμες σου».

Μέσα στην ποίηση του Νικηφόρου Βρεττάκου, το φως, παίζει ουσιαστικό ρόλο. Είναι ένα φως αποκαλυπτικό που δεν διαχέεται στις επιφάνειες των πραγμάτων αλλά εισδύει, συλλέγει και αποκρυσταλώνει, σ’ ένα λιτό περίγραμμα μορφής, τις πιο πυκνές έννοιες….»

[Από το «Η αγάπη και το φως στην ποίηση του Νικηφόρου Βρεττάκου» που δημοσιεύθηκε στο αφιέρωμα του περιοδικού ΤΟΜΕΣ, το 1979].

Ο Π.Β. Πάσχος γράφει:
«...γ. Ο φλοίσβος του ήλιου.
Ώρες ώρες ο ποιητής μας παρουσιάζεται ως μια ύπαρξη αμφίβια:
«μεταξύ ουρανού και γης»
όπως θα έλεγε ο σύγχρονος Αγιορείτης Μοναχός. Ο ίδιος παραδέχεται, πως είναι ανάμεσα στον ουρανό και το χώμα:

«Κι αυτό που δεν ξέρω –λέει-
Είναι το ποιο θα βαρύνει 
Στης κρίσεως την ζυγαριά
Περισσότερο: το χώμα ή το φως;»

Ακόμη, αυτό το πρόβλημά του, το ότι βλέπει δηλαδή το φως παντού, σε όλα τα πράγματα, σκύβει να το καταγράψει και ως την ώρα τουλάχιστον, δεν έχει βρει καμμία λέξη να το χωρέσει.
Εργάζεται, ωστόσο, και παραμένει αιώνιος σκαφτιάς: του εαυτού του, που ήταν το αμπέλι του, και του φωτός που ήταν το χώμα του. Και, βέβαια, ό,τι και να γίνει ο ποιητής μας θ’ ακουμπά το δαρμένο από την έρημο μάγουλό του στο φως. Δεν απογοητεύεται. Αισθάνεται να εκπέμπει, στη χαρά ή τη θλίψη, το ήρεμο κι ελάχιστο έστω των στίχων του φως, άρα να υπάρχει….»

[Από το «Ποίηση με φως και αγάπη» που δημοσιεύθηκε στο «Διεθνές Συμπόσιο για τον ποιητή Νικηφόρο Βρεττάκο: Πρακτικά», 2001].



Κατηγορίες: Μελέτες
 

ρόπτρον | 2011